Wielu emerytów i rencistów decyduje się na dodatkową aktywność zawodową, by poprawić swoją sytuację finansową. Jednak podejmowanie pracy zarobkowej przez osoby otrzymujące świadczenia z ZUS wiąże się z konkretnymi przepisami – przekroczenie określonych limitów przychodów może wpłynąć na wypłacaną emeryturę lub rentę. Poniżej przedstawiamy najważniejsze zasady i progi, które obowiązują obecnie oraz kwestie, o których powinni wiedzieć wszyscy zainteresowani dorabianiem na emeryturze lub rencie.
Jakie limity obowiązują dorabiających emerytów i rencistów?
Osoby pobierające emeryturę lub rentę mogą uzyskiwać dodatkowe dochody, ale pod pewnymi warunkami. Najważniejsze z nich to limity miesięcznych przychodów, po przekroczeniu których ZUS może zmniejszyć lub zawiesić wypłatę świadczeń. Przekroczenie pierwszego progu skutkuje obniżeniem emerytury lub renty, natomiast znaczne nadwyżki prowadzą do czasowego wstrzymania wypłaty pieniędzy.
Obowiązujące kwoty graniczne – co się zmieniło?
Począwszy od grudnia 2025 roku aż do końca lutego 2026 roku, osoby uprawnione do świadczeń muszą uwzględniać nowe limity przychodów. Aktualnie, jeśli miesięczne zarobki przekroczą 6 140,20 zł brutto (tzw. próg bezpieczeństwa), ZUS może dokonać obniżki świadczenia. Kolejna ważna granica to 11 403,30 zł brutto; po przekroczeniu tej kwoty, świadczenie jest w całości zawieszane. Są to wartości dostosowane do przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej i obowiązują na czas wskazany przez ZUS.
Skąd biorą się limity i jak często się zmieniają?
Wysokość limitów jest ustalana przez ZUS na podstawie danych przekazywanych przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego o przeciętnym miesięcznym wynagrodzeniu. Kwartalne aktualizacje pozwalają na bieżąco reagować na zmiany gospodarcze, dlatego osoby planujące dorabiać powinny regularnie sprawdzać nowe wartości progów dochodowych.
Kiedy dodatkowe zarobki wpływają na wysokość świadczenia?
Obniżenie bądź zawieszenie wypłaty emerytury lub renty następuje w sytuacji, gdy suma przychodów przekroczy 70% lub 130% średniego miesięcznego wynagrodzenia. W praktyce oznacza to, że nawet nieznaczne przekroczenie ustalonych progów może powodować zmiany w otrzymywanych świadczeniach.
Jaka jest maksymalna wysokość obniżki?
ZUS posiada określone stawki maksymalnych obniżek. Do końca lutego 2026 roku wynoszą one:
- 939,61 zł dla osób o całkowitej niezdolności do pracy,
- 704,75 zł dla częściowej niezdolności do pracy,
- 798,72 zł w przypadku rent rodzinnych.
To ważne liczby, o których powinny pamiętać osoby dorabiające przed osiągnięciem pełnego wieku emerytalnego.
Kto może dorabiać bez ograniczeń?
Prawa dorabiających różnią się w zależności od tego, czy dana osoba osiągnęła już wiek emerytalny. Po jego przekroczeniu (65 lat dla mężczyzn, 60 lat dla kobiet) limity przychodów nie obowiązują – z jednym wyjątkiem. Jeśli świadczenie zostało podwyższone do kwoty minimalnej, przekroczenie dodatkowego dochodu powoduje powrót do pierwotnej, niższej stawki.
Renciści i ich sytuacja
Osoby pobierające rentę wojskową lub wojenną mogą pracować bez żadnych ograniczeń, o ile ich niezdolność do pracy wynikała ze służby wojskowej. Dodatkowo, na specjalne zasady mogą liczyć ci, którzy pobierają rentę rodzinną w wyższej wysokości niż przysługująca im emerytura. Warto każdorazowo sprawdzać indywidualne warunki świadczenia w ZUS.
Obowiązki informacyjne wobec ZUS – o czym nie wolno zapominać?
Pobierający emeryturę lub rentę przed osiągnięciem pełnego wieku emerytalnego mają obowiązek zgłaszania ZUS wszelkich dodatkowych przychodów oraz wybranego sposobu rozliczenia. Brak terminowego poinformowania urzędu może skutkować koniecznością zwrotu nienależnie pobranych pieniędzy. Istotne jest więc regularne dostarczanie zaświadczeń od pracodawcy lub oświadczeń własnych (dotyczy to np. osób prowadzących działalność gospodarczą). Dokumenty te należy przekazywać do właściwego oddziału ZUS, obsługującego daną osobę.
Co warto zapamiętać przed podjęciem dodatkowej pracy?
Dorabianie na emeryturze lub rencie to realna szansa na poprawę domowego budżetu, ale wymaga znajomości aktualnych przepisów. Szczególnie istotne są obowiązujące limity przychodów oraz konsekwencje ich przekroczenia. Przestrzeganie zasad i regularne informowanie ZUS pozwala uniknąć kłopotów i nieprzyjemnych niespodzianek finansowych – warto więc śledzić komunikaty urzędu i konsultować się w przypadku wątpliwości co do własnej sytuacji.
Źródło: wroclaw.pl